Bài 14 trong Giáo trình Hán ngữ 6 phiên bản mới là cơ hội để người học củng cố các điểm ngữ pháp đã học và thử sức với nhiều dạng bài tập có tính ứng dụng cao. Thông qua phần đáp án chi tiết và giải thích ngắn gọn, bạn sẽ dễ dàng nhận ra điểm mạnh, điểm yếu của mình, từ đó điều chỉnh cách học để đạt hiệu quả tốt hơn.
1️⃣ 语音 Ngữ âm
(1) 辨音辨调 Phân biệt âm và thanh điệu
🔊 提醒 tíxǐng 🔊 题型 tíxíng
🔊 物业 wùyè 🔊 午夜 wǔyè
🔊 负责 fùzé 🔊 覆辙 fùzhé
🔊 住址 zhùzhǐ 🔊 阻止 zǔzhǐ
🔊 误会 wùhuì 🔊 舞会 wǔhuì
🔊 形象 xíngxiàng 🔊 影响 yǐngxiǎng
(2) 朗读 Đọc thành tiếng
🔊 在山泉水清，
Zài shān quánshuǐ qīng,
🔊 出山泉水浊。
Chū shān quánshuǐ zhuó.
🔊 露从今夜白，
Lù cóng jīnyè bái,
🔊 月是故乡明。
Yuè shì gùxiāng míng.
🔊 身无彩凤双飞翼
shēn wú cǎi fèng shuāngfēi yì，
🔊 心有灵犀一点通
🔊 Xīnyǒulíngxī yīdiǎn tōng.
2️⃣ Đọc to các cụm từ sau
🔊 当家作主 🔊 兴致勃勃 🔊 乱七八糟 🔊 不知所措
🔊 有误会 🔊 产生误会 🔊 不要误会 别误会
🔊 迎接新生 🔊 迎接客人 🔊 迎接考试 🔊 迎接新年
🔊 扛箱子 🔊 扛行李 🔊 扛不动 🔊 扛得动
🔊 多形象 🔊 多漂亮 🔊 多好看 🔊 多便宜
3️⃣ Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống
由 负责 规定 不知所措 误会 兴致勃勃
讲究 提醒 勉强 有责
(1) 🔊 同学们兴致勃勃地参加了种树活动。
Tóngxuémen xìngzhì bóbó de cānjiā le zhòngshù huódòng.
Các bạn học sinh tham gia hoạt động trồng cây một cách đầy hứng thú.
(2) 🔊 按照学校的规定，三分之一的时间不来上课，就不能参加考试了。
Ànzhào xuéxiào de guīdìng, sānfēn zhī yī de shíjiān bù lái shàngkè, jiù bù néng cānjiā kǎoshì le.
Theo quy định của nhà trường, nếu nghỉ học 1/3 thời gian thì không được tham gia kỳ thi.
(3) 🔊 比赛结束后，由爱德华代表全班去领奖。
Bǐsài jiéshù hòu, yóu Àidéhuá dàibiǎo quán bān qù lǐng jiǎng
Sau khi trận đấu kết thúc, do Edward đại diện cả lớp đi nhận giải thưởng.
(4) 🔊 保护环境，人人有责。
Bǎohù huánjìng, rénrén yǒuzé.
Bảo vệ môi trường là trách nhiệm của mỗi người.
(5) 🔊 他对穿什么吃什么不太讲究。
Tā duì chuān shénmechī shénme bù tài jiǎngjiu.
Anh ấy không quá chú trọng đến chuyện ăn mặc.
(6) 🔊 留学生的这些事由学校外事处负责。
Liúxuéshēng de zhèxiē shì yóu xuéxiào wàishìchù fùzé.
Những việc này của du học sinh do phòng đối ngoại của trường phụ trách.
(7) 🔊 别时候你提醒我一下儿，以免我忘了。
Bié shíhòu nǐ tíxǐng wǒ yīxiàr, yǐmiǎn wǒ wàng le.
Lần sau cậu nhớ nhắc tớ một chút, kẻo tớ lại quên mất.
(8) 🔊 你别解释了，我不想听。
Nǐ bié jiěshì le, wǒ bù xiǎng tīng.
Cậu đừng giải thích nữa, tớ không muốn nghe đâu.
(9) 🔊 遇到这种情况，我我当时真是不知所措了。
Yù dào zhè zhǒng qíngkuàng, wǒ wǒ dāngshí zhēnshi bùzhī suǒ cuòle.
Đã quyết định rồi thì tôi cũng chẳng còn gì để nói.
(10) 🔊 不能勉强别人做她不愿意做的事。
Bùnéng miǎnqiáng biérén zuò tā bù yuànyì zuò de shì
Không thể ép buộc ai đó làm điều mà họ không muốn làm.
4️⃣ Dùng từ trong ngoặc hoàn thành câu
(1) 🔊 这两个班的阅读课由李老师来上。
Zhè liǎng gè bān de yuèdú kè yóu Lǐ lǎoshī lái shàng.
Lớp đọc hiểu của hai lớp này do thầy Lý dạy.
(2) 🔊 我请他帮帮我，他勉强答应了。
Wǒ qǐng tā bāng bāng wǒ, tā miǎnqiáng dāyìngle.
Tôi nhờ anh ấy giúp, anh miễn cưỡng đồng ý.
(3)🔊 我想向她表示我爱她，可是不好意思说出口。
Wǒ xiǎng xiàng tā biǎoshì wǒ ài tā, kěshì bù hǎoyìsi shuō chūkǒu
Tôi muốn nói với cô ấy rằng tôi yêu cô ấy, nhưng tôi lại thấy quá ngại ngùng để thốt ra điều đó.
(4) 🔊 他提出要跟我离婚，我顿时感到非常难过。
Tā tíchū yào gēn wǒ líhūn, wǒ dùnshí gǎndào fēicháng nánguò
Anh ấy đề nghị ly hôn, tôi cảm thấy vô cùng buồn bã.
(5) 🔊 他的话刚讲完， 会场上顿时安静下来。
Tā de huà gāng jiǎng wán, huìchǎng shàng dùnshí ānjìng xiàlái.
Anh ấy vừa nói xong, hội trường lập tức im lặng.
(6) 🔊 我宿舍的暖气一点儿也不热，请你们马上来修一下。
Wǒ sùshè de nuǎnqì yìdiǎnr yě bù rè, qǐng nǐmen mǎshàng lái xiū yíxià.
Máy sưởi ở ký túc xá của tôi không nóng chút nào, xin các anh đến sửa ngay giúp tôi.
5️⃣ Dùng từ trong ngoặc hoàn thành hội thoại
(1)
🅰️ 🔊 你们家的事情由谁做主？
Nǐmen jiā de shìqing yóu shéi zuò zhǔ?
Chuyện trong nhà bạn do ai quyết định?
🅱️ 由我妈妈做主。
Yóu wǒ māma zuò zhǔ.
Do mẹ tôi quyết định.
(2)
🅰️ 🔊 第三册书难不难？
Dì sān cè shū nàn bù nán?
Cuốn sách thứ ba có khó không?
🅱️ 对我来说，一点也不难。
Duì wǒ lái shuō, yīdiǎn yě bù nán
Đối với tôi quyển sách đó chẳng khó chút nào.
(3)
🅰️ 🔊 你能不能到马上到我这里来一趟？
Nǐ néng bùnéng dào mǎshàng dào wǒ zhèlǐ lái yī tàng?
Bạn có thể qua đây ngay được không?
🅱️ 我马上就来。
Wǒ mǎshàng jiù lái.
Tôi sẽ đến ngay.
(4)
🅰️ 🔊 你们班参加这个活动的同学多吗？
Nǐmen bān cānjiā zhè ge huódòng de tóngxué duō ma?
Lớp bạn có nhiều người tham gia hoạt động này không?
🅱️ 多。大家兴致勃勃地报名参加了。
Duō. Dàjiā xìngzhì bóbó de bàomíng cānjiā le.
Nhiều lắm. Mọi người đều hứng thú ghi danh tham gia.
(5)
🅰️ 🔊 你去中国打算做什么？
Nǐ qù Zhōngguó dǎsuàn zuò shénme?
Bạn định làm gì khi đến Trung Quốc?
🅱️ 学习汉语，并了解中国文化。
Xuéxí Hànyǔ, bìng liǎojiě Zhōngguó wénhuà.
Học tiếng Trung và tìm hiểu văn hóa Trung Quốc.
(6)
🅰️ 🔊 你提出这个问题以后，大家有什么表示？
Nǐ tíchū zhège wèntí yǐhòu, dàjiā yǒu shénme biǎoshì?
Sau khi bạn nêu ra câu hỏi này, mọi người phản ứng thế nào?
🅱️ 大家顿时安静下来。
Dàjiā dùnshí ānjìng xiàlái.
Mọi người lập tức im lặng.
6️⃣ Liên kết câu thành đoạn văn
(1)
A. 🔊 于是，老师决定带着孩子们举行一场为雕像穿棉衣的仪式
B. 🔊 我想，随着时光的推移，孩子们会长大成人，孩子自己穿过的棉衣会被淡忘
C. 🔊 老师只是一笑，并没有在意。过了一会儿，又有一个孩子提出了同样的建议
D. 🔊 但是，给雕像穿棉衣这个活动，将永远留在他们的记忆里
E. 🔊 下雪了， 人们都穿上了棉衣，一个孩子跑到老师跟前很认真地问：“老师，天气这么冷，应该给院子里的雕像穿上棉衣。”
E – C – A – B – D
E. 🔊 下雪了， 人们都穿上了棉衣，一个孩子跑到老师跟前很认真地问：“老师，天气这么冷，应该给院子里的雕像穿上棉衣。”
Xià xuě le, rénmen dōu chuān shàng le miányī, yí gè háizi pǎo dào lǎoshī gēnqián hěn rènzhēn de wèn: “Lǎoshī, tiānqì zhème lěng, yīnggāi gěi yuànzi lǐ de diāoxiàng chuān shàng miányī.”
Tuyết rơi rồi, mọi người đều mặc áo bông, một đứa trẻ chạy đến chỗ cô giáo và nghiêm túc hỏi: “Cô ơi, trời lạnh thế này, có nên mặc áo bông cho bức tượng ngoài sân không ạ?”
C. 🔊 老师只是一笑，并没有在意。过了一会儿，又有一个孩子提出了同样的建议。
Lǎoshī zhǐshì yìxiào, bìng méiyǒu zàiyì. Guò le yíhuìr, yòu yǒu yí gè háizi tíchū le tóngyàng de jiànyì.
Cô giáo chỉ cười nhẹ, không để tâm lắm. Một lúc sau, lại có thêm một học sinh đưa ra ý kiến giống vậy.
A. 🔊 于是，老师决定带着孩子们举行一场为雕像穿棉衣的仪式。
Yúshì, lǎoshī juédìng dàizhe háizimen jǔxíng yì chǎng wèi diāoxiàng chuān miányī de yíshì.
Thế là cô giáo quyết định tổ chức một hoạt động cho học sinh mặc áo bông cho tượng đá.
B. 🔊 我想，随着时光的推移，孩子们会长大成人，孩子自己穿过的棉衣会被淡忘🔊 。
Wǒ xiǎng, suízhe shíguāng de tuīyí, háizǐmen huì zhǎng dà chéngrén, háizǐ zìjǐ chuānguò de miányī huì bèi dànwàng
Tôi nghĩ, theo thời gian, lũ trẻ sẽ lớn lên và chiếc áo bông chúng từng mặc sẽ bị lãng quên.
D. 🔊 但是，给雕像穿棉衣这个活动，将永远留在他们的记忆里。
Dànshì, gěi diāoxiàng chuān miányī zhège huódòng, jiāng yǒngyuǎn liú zài tāmen de jìyì lǐ.
Nhưng hoạt động mặc áo bông cho bức tượng sẽ mãi mãi khắc sâu trong ký ức của chúng.
(2)
A. 🔊 听老师这么一讲，麦克和同学们都哈哈大笑起来
B. 🔊 麦克学了一篇课文，很快记住了接吻的“吻”这个汉字
C. 🔊 老师听了笑了笑，回答说：“中国人比较含蓄，‘勿’和‘口’
🔊 的意思不是不用口，而是‘不要说话’的意思。你跟女🔊 朋友接吻的时候，还说话吗？”
D. 🔊 但是，他研究了半天觉得不太理解，就在课上问老师：🔊 “吻”字是由“勿”和“口”两个字组成的，意思是不动🔊 口。老师，不动口怎么接吻呢？”
B – D – C – A
B. 🔊 麦克学了一篇课文，很快记住了接吻的“吻”这个汉字。
Màikè xué le yì piān kèwén, hěn kuài jì zhù le jiēwěn de “wěn” zhège Hànzì.
Mike học một bài khóa, rất nhanh đã nhớ được chữ Hán “吻” (ôn – hôn) trong từ “接吻” (hôn nhau).
D. 🔊 但是，他研究了半天觉得不太理解，就在课上问老师：🔊 “吻”字是由“勿”和“口”两个字组成的，意思是不动🔊 口。老师，不动口怎么接吻呢？”
Dànshì, tā yánjiū le bàntiān juéde bú tài lǐjiě, jiù zài kè shàng wèn lǎoshī: “Wěn” zì shì yóu “wù” hé “kǒu” liǎng gè zì zǔchéng de, yìsi shì bù dōng kǒu. Lǎoshī, bú dòng kǒu zěnme jiēwěn ne?”
Nhưng cậu ấy nghiên cứu một hồi thấy không hiểu lắm, liền hỏi cô giáo trong lớp: “Chữ ‘吻’ gồm hai phần là ‘勿’ và ‘口’, nghĩa là không dùng miệng. Thưa cô, không dùng miệng thì làm sao hôn được ạ?”
C. 🔊 老师听了笑了笑，回答说：“中国人比较含蓄，‘勿’和‘口’🔊 的意思不是不用口，而是‘不要说话’的意思。你跟女🔊 朋友接吻的时候，还说话吗？”
🔊 Lǎoshī tīngle xiàole xiào, huídá shuō:“Zhōngguó rén bǐjiào hánxù,‘wù’ hé ‘kǒu’ de yìsi bùshì bùyòng kǒu, ér shì ‘bùyào shuōhuà’ de yìsi. Nǐ gēn nǚ péngyǒu jiēwěn de shíhòu, hái shuōhuà ma?”
Cô giáo nghe vậy thì bật cười rồi trả lời: “Người Trung Quốc thường kín đáo, ‘勿’ và ‘口’ ở đây không phải là không dùng miệng, mà là ‘không nói chuyện’. Em nghĩ xem, khi em hôn bạn gái thì có còn nói chuyện được không?”
A. 🔊 听老师这么一讲，麦克和同学们都哈哈大笑起来。
Tīng lǎoshī zhème yì jiǎng, Màikè hé tóngxuémen dōu hāhā dàxiào qǐlái.
Nghe cô giải thích như vậy, Mike và các bạn học đều phá lên cười.
7️⃣ Sửa câu sai
❌ 🔊 我真想接吻她，不知道她愿意不愿意。
✅ 我真想吻吻她，不知道她愿意不愿意。
Wǒ zhēn xiǎng wěn tā, bù zhīdào tā yuàn bù yuànyì.
→ Tôi thật sự muốn hôn cô ấy, không biết cô ấy có đồng ý không.
❌ Lỗi: “接吻” là động từ song phương, thường là “两个人接吻” (hai người hôn nhau), không dùng với tân ngữ đơn như “她”。
✅ Sửa: Dùng “吻” để chỉ hành động chủ thể hôn một ai đó.
(2) ❌ 🔊 老师问我问题时，我不能顿时回答她。
✅ 🔊 老师问我问题时，我不能顿时地回答她。
Lǎoshī wèn wǒ wèntí shí, wǒ bùnéng dùnshí de huídá tā.
→ Khi cô giáo hỏi tôi, tôi không thể trả lời cô ấy ngay lập tức.
✅ Câu này đúng, không cần sửa.
✅ Sửa: Dùng “烦躁地” – trạng từ đúng chỉ thái độ.
(3) ❌ 🔊 我一说，她的脸马上变得很通红。
✅ 我一说，她的脸马上变得很通红。
Wǒ yī shuō, tā de liǎn mǎshàng biàn dé hěn tōnghóng
→Ngay khi tôi vừa nói xong, mặt cô ấy đỏ bừng lên.
✅ Câu này đúng, không cần sửa.
(4) ❌ 🔊 这不是我干的，你为什么发火我？
✅ 这不是我干的，你为什么对我发火？
Zhè bú shì wǒ gàn de, nǐ wèishéme duì wǒ fāhuǒ?
→ Chuyện này không phải tôi làm, sao bạn lại nổi giận với tôi?
❌ Lỗi: “发火” là động từ không thể dùng trực tiếp với tân ngữ “我”
✅ Sửa: Thêm giới từ “对” → “对我发火” mới đúng cấu trúc.
(5) ❌ 🔊 中国的街上常常很多标语。
✅ 中国的街上常常可以看到很多标语。
Zhōngguó de jiē shàng chángcháng kěyǐ kàn dào hěn duō biāoyǔ.
→ Trên đường phố Trung Quốc thường có thể nhìn thấy nhiều khẩu hiệu.
❌ Lỗi: Câu thiếu động từ, khiến cấu trúc không hoàn chỉnh.
✅ Sửa: Thêm động từ “可以看到” để hoàn chỉnh ý.
(6)❌ 🔊 听了我的话，他很气呼呼地走了。
✅ 🔊 听了我的话，他很气呼呼地走了。
Tīng le wǒ de huà, tā hěn qìhūhū de zǒu le.
→ Nghe tôi nói xong, anh ấy tức tối bỏ đi.
✅ Câu này đúng, không cần sửa.
8️⃣ Diễn đạt theo tình huống
1️⃣ 下列句子什么情况下说
Các câu dưới đây dùng nói trong các tình huống nào?
(1) 🔊 你给我滚！
🔊 Nǐ gěi wǒ gǔn!
→ Bạn nói tôi cút
📌 Tình huống: Khi một người vô cùng tức giận và đuổi tôi đi.
(2) 🔊 我一听，怒从心头起。
Wǒ yī tīng, nù cóng xīntóu qǐ.
→Nghe thấy điều này, một luồng giận dữ trào dâng trong tôi.
📌 Tình huống: Khi bị người khác hiểu nhầm, trách mắng hoặc vội vàng kết luận về bạn, bạn muốn giải thích rõ ràng sự thật.
(3) 🔊 他气呼呼地走了。
Tā qì hūhū de zǒu le.
→ Anh ấy tức tối bỏ đi.
📌 Tình huống: Khi ai đó đang tức giận vì mâu thuẫn, hiểu lầm hoặc bị xúc phạm, họ giận dỗi và rời khỏi nơi đó.
2️⃣ Miêu tả tình huống。
(1) 🔊 什么情况下你会觉得“不好意思”？
Shénme qíngkuàng xià nǐ huì juédé “bù hǎoyìsi”？
→ Khi nào bạn cảm thấy xấu hổ?
📌 Tình huống: Khi tôi làm sai hoặc làm phiền người khác, tôi sẽ cảm thấy ngại ngùng, ví dụ:
面对大家赞扬，她显得有些不好意思，一时间竟不知该如何回应。
Đối diện với những lời khen ngợi của mọi người, cô ấy có vẻ hơi ngượng ngùng, nhất thời thậm chí không biết nên đáp lại như nào.
(2) 🔊 什么时候人会满脸通红？
Shénme shíhòu rén huì mǎn liǎn tōnghóng?
→ Khi một người được khen ngợi hoặc cảm thấy xấu hổ?
📌 Tình huống: Khi một người được khen ngợi hoặc cảm thấy xấu hổ, mặt sẽ đỏ bừng.
当众被指出错误后，他顿时满脸通红，恨不的找个地缝钻进出。
Sau khi bị chỉ ra lỗi sai trước mặt mọi người, anh ấy lập tức đỏ mặt, chỉ mong có một cái lỗ để chui xuống
(3) 🔊 什么情况下你会“哈哈大笑”？
Shénme qíngkuàng xià nǐ huì “hāhā dàxiào”?
→ Trong tình huống nào bạn sẽ cười to?
📌 Tình huống: Khi xem chương trình hài, nghe chuyện cười vui nhộn, hoặc thấy ai đó làm điều gì đó rất buồn cười.
🔊 他说了一个特别搞笑的笑话，我们都哈哈大笑了。
Anh ấy kể một chuyện cười rất hài hước, chúng tôi đều cười vang.
9 综合填空 Tìm từ ngữ thích hợp điền vào chỗ trống
补充生词 Supplementary words Từ bổ sung
🔊 绞尽脑汁 jiǎojìn nǎozhī to rack one’s brains cố gắng nghĩ, vắt óc nghĩ
🔊 考卷 kǎojuàn exam paper bài thi, bài kiểm tra
🔊 墨汁 mòzhī prepared Chinese ink mực, mực tàu
🔊 乳汁 rǔzhī milk sữa
🔊 果汁 guǒzhī fruit juice nước hoa quả
🔊 橘汁 júzhī orange juice nước cam
🔊 讲评 jiǎngpíng to comment on and appraise bình xét, nhận xét
🔊 “脑汁” 怎么绞
🔊 外国留学生的汉语考卷中，①____有_____一道填空题：“他为解决这个问题，可真是绞尽____脑_____汁。”
🔊 考卷收上②____来_____以后，老师发现，学生们的答案各种各样，
🔊 ③_____却____没有一个是正确的。有填“绞尽墨汁”的，也有写“绞尽乳汁”的，有的说是“绞尽果汁”，还有人填的是“绞尽橘汁”。
🔊 老师在讲评时说：“同学们为了答这道题，可④____真_____是绞尽了脑汁，但是，没有一个人能写⑤_____出____‘绞尽脑汁’的。”
🔊 学生们不满老师的讲评，问：“老师，脑汁怎么能绞呢？”
🔤 Phiên âm:
“Nǎo zhī” zěnme jiǎo
Wàiguó liúxuéshēng de hànyǔ kǎojuàn zhōng,yǒu yīdào tiánkòng tí:“Tā wèi jiějué zhège wèntí, kě zhēnshi jiǎo jǐn nǎozhī.”
Kǎojuàn shōu shàng lái yǐhòu, lǎoshī fāxiàn, xuéshēngmen de dá’àn gè zhǒng gè yàng,
què méiyǒu yīgè shì zhèngquè de. Yǒu tián “jiǎo jǐn mòzhī” de, yěyǒu xiě “jiǎo jǐn rǔzhī” de, yǒu de shuō shì “jiǎo jǐn guǒzhī”, hái yǒurén tián de shì “jiǎo jǐn jú zhī”.
Lǎoshī zài jiǎngpíng shí shuō:“Tóngxuémen wèile dá zhè dào tí, kě zhēnshì jiǎo jǐnle nǎozhī, dànshì, méiyǒu yīgè rén néng xiě chū ‘jiǎo jǐn nǎozhī’ de.”
Xuéshēngmen bùmǎn lǎoshī de jiǎngpíng, wèn:“Lǎoshī, nǎozhī zěnme néng jiǎo ne?”
🇻🇳 Dịch nghĩa:
“Chất xám” làm sao mà vắt được?
Trong bài thi tiếng Hán của lưu học sinh nước ngoài, thật sự có một câu điền vào chỗ trống: “Anh ấy để giải quyết vấn đề này, đúng là đã vắt cạn chất xám.”
Sau khi thu bài thi, giáo viên phát hiện các đáp án của học sinh vô cùng phong phú,
nhưng không có câu nào đúng cả. Có người điền là “vắt cạn nước trái cây”, cũng có người viết “vắt cạn sữa”, có người nói là “vắt cạn nước quả”, thậm chí còn có người điền là “vắt cạn nước cam”.
Thầy giáo khi nhận xét nói: “Các em để làm câu này, đúng là đã vắt kiệt chất xám, nhưng lại không có ai viết đúng được cụm ‘vắt cạn chất xám’ cả.”
Các học sinh không hài lòng với lời phê của giáo viên, liền hỏi: “Thưa thầy, chất xám làm sao mà vắt được ạ?”